NLFR

Coryza

Avibacterium paragallinarum (Haemophilus paragallinarum)

Indicaties en opmerkingen

Acuut snot komt voor bij kip, fazant en parelhoen. Het aantal gevallen is sinds 2010 in stijgende lijn. De aandoening komt vooral bij oudere dieren voor, maar alle leeftijden kunnen aangetast zijn. De morbiditeit is hoog. Typische symptomen zijn conjunctivitis, neusvloei (‘snot’), oedeem van de kop, zwelling van de infra-orbitale sinussen. De ademhalingssymptomen kunnen enkele weken aanhouden.

Keuze van het antibioticum/chemotherapeuticum. (Klik op de naam om de bijsluiter te raadplegen)

Eerste keuze(s)
trimethoprim + sulfonamiden
Tweede keuze(s)
chloortetracycline doxycycline
Derde keuze(s)
amoxicilline enrofloxacine

+ Aanvullingen

Gepotentialiseerde sulfonamiden (trimethoprim + sulfonamiden) behoren tot de ‘drugs of choice’ voor deze aandoening.

Zeer weinig gegevens zijn beschikbaar met betrekking tot de gevoeligheid van Avibacterium paragallinarum aan antibacteriële middelen. Voor isolaten buiten Europa werd onder andere resistentie gerapporteerd tegen aminoglycosiden, macroliden en lincosamiden. Ook tegen tetracyclines en gepotentialiseerde sulfonamiden kan resistentie optreden. Het belang van deze data moet echter gerelativeerd worden, aangezien slechts weinig stammen werden onderzocht.

Door de betere orale beschikbaarheid van doxycycline, geniet deze molecule de voorkeur boven chloortetracycline.

Gebruik van aminopenicillines kan selectie van ‘Extended spectrum beta-lactamase’ (ESBL) / AmpC - producerende organismen bevorderen. Amoxicilline werd daarom als derde keuze gerangschikt.

+ Staalname en diagnostiek

Wanneer en hoe bemonsteren?

Voor de diagnose bij levende dieren dient men niet eerder behandelde, acuut zieke dieren te selecteren. Er worden best meerdere dieren bemonsterd. Neusvloei kan verzameld worden door een swab te nemen ter hoogte van de (bij)neusholten of de choanaspleet of ter hoogte van de trachea. Deze swabs worden gemakkelijk gecontamineerd door de normale microbiota van de neusholte. Breng niet te veel materiaal op de swab om overwoekering door contaminanten te vermijden. De bacterie kan teruggevonden worden na bacteriële cultuur of door middel van PCR. Aangezien de bacterie buiten de kip snel afsterft, is het aangeraden om levende, zieke dieren (bij voorkeur deze met dikke koppen en snot) te euthanaseren en te bemonsteren. Hiervoor wordt de sinus diep ingesneden en het sinus exsudaat verzameld op swab. De beste reincultuur wordt verkregen na exsudaat op swab verzameld te hebben ter hoogte van de luchtzakken. Levende, zieke dieren kunnen ook aan het laboratorium aangeboden worden om de bemonstering uit te voeren en de kweek van de bacterie onmiddellijk op te starten.

Neem een evenredig aantal swabs indien meerdere onderzoeken (PCR, cultuur) aangevraagd worden.

Hoe bewaren?

Swabs voor cultuur worden best bewaard in een transportmedium met actieve kool om isolatiekansen van Avibacterium paragallinarum te bevorderen, en zo snel mogelijk aan het laboratorium bezorgd. Swabs voor PCR worden best zonder transportmedium getransporteerd.